KÖY KANUNU
(1)
Kanun Numarası
: 442
Kabul
Tarihi : 18/3/1924
Yayımlandığı R. Gazete :
Tarih : 7/4/1924 Sayı : 68
Yayımlandığı Düstur :
Tertip : 3 Cilt : 5 Sayfa : 336
BİRİNCİ
FASIL
Madde 1 –
Nüfusu iki
binden aşağı yurtlara (köy) ve nüfusu iki bin ile yirmi bin arasında olanlara
(kasaba) ve yirmi binden çok nüfusu olanlara (şehir) denir. Nüfusu iki binden
aşağı olsa dahi belediye teşkilatı mevcut olan nahiye, kaza ve vilayet
merkezleri kasaba itibar olunur. Ve Belediye Kanununa tabidir.
Madde 2 –
Cami,
mektep, otlak, yaylak, baltalık gibi orta malları bulunan ve toplu veya dağınık
evlerde oturan insanlar bağ ve bahçe ve tarlalariyle birlikte bir köy teşkil
ederler.
Madde 3 –
Bu kanunun hükmü başlar başlamaz her köyün sınırı ihtiyar meclisi tarafından bir
kağıda yazılır. Sınır için komşu köyler ile aralarında uzlaşamadıkları yerler
varsa bu da gösterilir ve yazılan sınır kağıdı ihtiyar meclisince mühürlenerek
nahiye müdürüne gönderilir. Nahiye müdürü de bu sınır kağıdını kaza veya
vilayete gönderir. Oralarda idare meclisince sınır kağıdı tetkik ve tasdik
olunduktan sonra tasdikli bir örneği tekrar köy ihtiyar meclisine verilmek üzere
nahiye müdürüne yollandığı gibi asıl sınır kağıdı da tasdikli olarak tapu
idaresine verilir. İki köy arasında uzlaşılamıyan sınırlar için idare meclisleri
tahkikat ve tetkikat yaparak sınırı beşinci maddeye göre çizip her iki köye de
tasdikli birer örneğini gönderir ve bu katidir. Kazadaki bütün köylerin
tasdikli sınır kağıtları tapuca bir deftere yazılıp defterin altı idare
meclisine tasdik ettirilir. Ayrıca bu tasdikli defterin bir sureti de tapuca
çıkarılıp idare meclisinde saklanmak üzere verilir. Köy sınırlarına ait işlerde
Devlet daireleri ve mahkemelerce bu tasdikli defterler esastır.
Madde 4 –
Bir köyün sınırı aşağıda tarif edildiği şekilde çizilir.
1 -
Eskiden beri bir köyün sayılan bütün tarla, bağ, bahçe, çayır, zeytinlik
palamutluk, baltalık ve ortaklar sınır içinde kalmalı.
2 - Dağlık
ve ormanlık havalide ötede beride dağınık olan evler, tarlalar, meralar parça
parça en yakın köye bağlı sayılmakla beraber bunlar sınır haricinde bırakılmalı
yalnız her birinin adı sınır kağıdının altında yazılmalı.
3 - Sınır
mümkün olduğu kadar kolay anlaşılacak surette dereler, tepeler, yollar veya
diğer değişmiyen işaretli yerlerden geçmeli ve bu dere, tepe ve yolların veya
işaretli yerlerin köylüce adları ne ise behemehal sınırda sırasiyle yazılmalı.
—————————
(1)
Bu Kanunun; 31/8/1956 tarih ve 6830 sayılı mülga İstimlak Kanununa aykırı
hükümleri,mezkür kanunun 35. maddesi ile; 29/8/1977 tarih ve 2108 sayılı Muhtar
Ödenek ve Sosyal Güvenlik Kanununa aykırı hükümleri de anılan Kanunun 7. maddesi
ile yürürlükten kaldırılmıştır.
4 - Eğer
bir köyün sınırını derelerden, tepelerden, yollardan veya diğer değişmiyen
işaretli yerlerden geçirmek kabil olmazsa o halde sınır mümkün olduğu kadar düz
yapılmalı ve büyük taşlar dikilerek sınır gösterilmeli.
5 - Bir
köy ahalisinden bazı kimselerin başka bir köy arazisi içinde kalan dağınık
tarla, bağ, bahçe gibi yerleri sahibinin bulunduğu köyün sınırında değil öteki
köyün sınırında gösterilmeli.
6 - Bir
köyün sınırı mutlaka diğer köyün sınıriyle birleşmek lazım gelmez. İki köyün
sınırları arasında eskidenberi hiçbir köyün malı sayılmıyan boş arazi, dağlar,
ormanlar, yaylaklar varsa bunlar gene sınırın dışında bırakılmalı.
7 - Bir
köyün malı olan yaylaların o köy ihtiyar meclisi tarafından ayrıca sınırı
çizilmekle beraber bu sınır kağıdı asıl köyün sınır kağıdı ile birleştirilmeli.
Madde 5 –
İki köy
arasında nizalı sınırların çizilmesi için Hükümetin emriyle iki köy heyeti
ihtiyariyesi bir araya toplanarak işin kendi aralarında düzeltilmesi için
çalışılır. Gene uzlaşamadıkları halde idare meclisi tetkikat ve tahkikat yaparak
altı ay içinde doğrudan doğruya sınırı çizer ve bu kati olur. Beş sene müddetle
değiştirilemez.
Bir köy
sınırı; bu kanun mucibince çizildikten beş sene sonra hasıl olacak lüzum ve
ihtiyaç üzerine ihtiyar meclisi sınırın büyültülüp küçültülmesi için müracaatta
bulunabilir. Şayet bu sınırın büyütülmesi veya küçültülmesi başka bir köye
dokunmuyorsa vilayet veya kaza idare meclisleri karariyle sınır tashih olunur ve
tasdikli deftere yazılır.
Sınırın
büyültülmesi veya küçültülmesi başka bir köye dokunuyorsa bu maddenin birinci
fıkrasına göre mesele halledilir.
Madde 6 –
(Değişik: 25/2/1998 - 4342/34 md.)
Birkaç köy arasında müşterek olan sıvat, sulak, pınar ve baltalık gibi yerler
eğer bir köy sınırı içinde kalıyorsa o köyün malı olmakla beraber diğer köyler
de eskisi gibi istifade ederler.
Bu gibi
müşterek yerler bir köy sınırı içinde kalmıyorsa buralardan istifade eden
köylerin müştereken malı olup her köyün sınır kağıdında bu hakları yazılır ve
müştereken koruyup eskisi gibi istifade ederler.
Madde 7 –
Köy bir
yerden bir yere götürülebilen veya götürülemiyen mallara sahip olan ve işbu
kanun ile kendisine verilen işleri yapan başlı başına bir varlıktır. Buna (şahsı
manevi) denir.
Madde 8 –
Köyün orta malı kanun karşısında Devlet malı gibi korunur. Bu türlü mallara el
uzatanlar Devlet malına el uzatanlar gibi ceza görürler.
Madde 9 –
İşbu kanun ile köye verilen işleri görmek (Köy muhtarının) ve (İhtiyar
meclisinin) vazifesidir.
Madde 10 –
Muhtar, köyün başıdır. İşbu kanuna göre köy işlerinde söz söylemek, emir vermek
ve emrini yaptırmak muhtarın hakkıdır.
Muhtar
Devletin memurudur. Devlet işlerinde vazifesini (36) ncı maddeye göre yapar.
Madde 11 –
Köy muhtarının ve yapacağı işte köy muhtariyle birlik olanlara köy işlerinde
fenalıkları anlaşılırsa Devlet memuru gibi muhakeme edilirler ve ceza görürler .
İKİNCİ
FASIL
Köy işleri
Madde 12 –
Köye ait
işler ikiye ayrılır:
1 -
Mecburi olan işler;
2 -
Köylünün isteğine bağlı olan işler.
Köylü
mecburi olan işleri görmezse ceza görür. İsteğine bağlı olan işlerde ceza
yoktur. Ancak köylünün isteğine bağlı bu gibi işlerde köy derneğinin yarısından
çoğu hükmederler ve vilayete bağlı olan yerlerde vali ve kazaya bağlı olan
köylerde kaymakamın rızasını alırlarsa o iş bütün köylü için mecburi olur.Ve
yapmıyan ceza görür.
Madde 13 –
Köylünün
mecburi işleri şunlardır:
1 - Sıtma,
sivrisinek tarafından aşılandığı ve sivrisinek de su birikintilerinde barındığı
ve ürediği için her şeyden evvel köy sınırı dahilindeki su birikintilerini
kurutmak;
2 - Köye
kapalı yoldan içilecek su getirmek ve çeşme yapmak, köyün içtiği su kapalı
geliyorsa yolunda delik deşik bırakmamak ve mezarlıktan veya süprüntülük ve
gübrelikten geçiyorsa yolunu değiştirmek;
3 -
Köylerdeki kuyu ağızlarına bir arşın yüksekliğinde bilezik ve etrafını iki metre
eninde harçlı döşeme ile çevirmek;
4 -
Evlerde odalarla ahırları bir duvarla birbirinden ayırmak;
5 - Köyün
her evinde üstü kapalı ve kuyulu veya lağımlı bir hela yapmak ve köyün münasip
bir yerinde herkes için kuyusu kapalı veya lağımlı bir (hela) yapmak;
6 -
Evlerden dökülecek pis suların kuyu, çeşme, pınar sularına karışmıyarak ayrıca
akıp gitmesi için üstü kapalı akıntı yapmak;
7 - Köyde
evlerin etrafını ve köyün sokaklarını temiz tutmak, her ev kendi önünü süpürmek;
8 - Çeşme,
kuyu ve pınar başlarında gübre, süprüntü bulundurmayıp daima temiz tutmak, ve
fazla sular etrafa yayılarak bataklık yapmaması için akıntı yapmak;
9 - Köyün
süprüntü ve gübreliğini köyden uzakça yol üstü olmıyan sapa ve rüzgaraltı
yerlerde yapmak ve herkese o gübrelikten ayrı yerler gösterilmek;
10 - Her
köyün bir başından öbür başına kadar çaprazlama iki yol yapmak (bu yollar köy
meydanından geçecektir.)
11 - Köyün
büyüklüğüne göre orta yerinde ve mümkün olamazsa kenarında bir meydan açmak;
12 - Köy
meydanının bir tarafında ihtiyar meclisinin toplanıp köyün işlerini görüşmeleri
için bir köy odası yapmak;
13 - Köy,
yol üzerinde uğrak ve konuk ise köy odası yanında ocaklı ve ahırlı bir konuk
odası yapmak;
14 - Köyde
bir mescit yapmak (yeniden yapılacak ise köy meydanının bir tarafına
yapılacaktır.);
15 - Köyde
maarif idarelerinin vereceği örneğe göre bir mektep yapmak (yeniden yapılacak
ise köyün en havadar bir tarafına yapılacak ve mektebin herhalde bir bahçesi
bulunacaktır.);
16 - Köy
yollarının ve meydanının etrafına ve köyün içinde ve etrafındaki su kenarlarına
ve mezarlıklara ve mezarlık ile köy arasına ağaç dikmek. (Köylü her sene adam
başına en az bir ağaç dikecek ve bu ağaç tamamen tutup yeşilleninciye kadar
ağaca bakacak va yeni dikilmişlere hayvanların sürünerek ve kemirerek zarar
vermesinin önünü almak için etrafına çalı çırpı sarıp muhkemce bağlıyacaktır.);
17 - Köy
korusunu muhafaza etmek;
18 - Köyden Hükümet merkezine veya komşu köylere giden yolların kendi sınırı
içindeki kısmını yapmak ve onarmak ve yollar üzerindeki küçük hendek ve
derelerin üstlerine köprü yapmak ve yol üzerinden gelip gitmeğe zorluk verecek
şeyleri kırmak, kaldırmak. (Bir yol üzerindeki işlerin köyden köy sınırının
bittiği yere kadar olanı o köyündür.);
19 - Köy
halkından askerde bulunanların ve bakacağı olmıyan öksüzlerin tarlalarını, bağ
ve bahçelerini (imece) yoliyle sürüp ekmek, harmanlarını kaldırmak;
20 - Köy
namına nalbant, bakkal, arabacı dükkanları yaptırmak;
21 - Köye
ortaklama korucu, sığırtmaç, danacı ve çoban tutmak;
22 - Köyde
insanlarda salgın ve bulaşık bir hastalık çıkarsa veya firengili adam görülürse
o gün bir adam yollıyarak Hükümete haber vermek. (Bu haber üzerine kazadan memur
gelinciye kadar hastanın yanına bakacaklardan başkalarını sokmamak lazımdır.);
23 - Köy
hayvanlarında salgın ve bulaşık bir hastalık görülürse o gün bir adam yollıyarak
Hükümete haber vermek; bu haber üzerine kazadan bir memur gelinciye kadar hasta
olan hayvanı diğerlerinden ayırmak ve hasta hayvan ile beraber bulunmuş olan
hayvanları köyün hasta olmıyan hayvanları ile karıştırmamak;
24 - Köyde
su basması olursa birleşerek selin yolunu değiştirmek;
25 -
Ekine, mahsule, yemişli, yemişsiz ağaçlara, bağlara, bahçelere zarar veren
kuşları, böcekleri, tırtılları öldürmek. (Bunun için hangi türlü kuşların ve
böceklerin hangi zamanlarda ve nasıl öldürülmesi lazım geldiği Hükümetten
sorulacak ve nasıl öğretilirse öyle yapılacaktır.);
26 - Köy
halkının ekilmiş ve dikilmiş mahsullerini, ağaçlarını her türlü zarar ve
ziyandan muhafaza etmek;
27 -
Mecbur olmadıkça yol üzerine halkın kolaylıkla gelip geçmesine dokunacak şeyler
koymamak;
28 -
Birdenbire yıkılarak altında adam ve hayvanat kalacak derecede çürümüş veya
eğilmiş duvar veya damları bir sakatlık çıkarmaması için yıktırmak veya tamir
ettirmek;
29 -
(Değişik: 2/12/1925 - 684/1. md.) (Köy içinde bila zaruretin hayvan
koşturmamak).
30 -
Muhafazasına mecbur oldukları yırtıcı ve azgın hayvanları başı boş salıvermemek;
31 -
Devlet parasını kıymetinden aşağı aldırtmamak;
32 - Bir
adamın suda veya başka suretle başına bir felaket gelince onu kurtarmak elinde
iken yardım etmek;
33 - Köyde
çürümüş ve kokmuş meyva vesair sıhhate muzır şeyler köyden dışarıya götürülür ve
gömülür;
34 - Bir
hayvana götüremiyecek kadar yük yüklettirmemek;
35 -
Yaylımlara başlı başına hayvan salmamak ve ortaklama çayırları biçmemek;
36 - Bir
yeri kazarak başkalarının hayvan ve davarlarının düşüp ölmesine ve
sakatlanmasına sebep olmasına meydan vermemek;
37 -
İhtiyar meclisleri tarafından şahitlik için çağrılınca herhalde gelmek ve eğer
gelmiyecek kadar mazereti varsa bildirmek.
Madde 14 –
Yapılması
köylünün isteğine bağlı olan şeyler şunlardır:
1 - Köyün
evlerinde ahırları odalardan ayrı bir yere yapmak;
2 - Ev,
ahır, hela duvarlarının iç ve dışları senede bir defa badanalanmak;
3 - Her
köyün bir başından öbür başına kadar olan yolları taş kaldırma ile döşemek;
4 - Köy
mezarlığının köyden ve caddeden uzak bir yerde, suların geldiği tarafta değil,
akıp gittiği tarafta olmasına çalışmak ve etrafını duvarla çevirerek içersine
hayvan girmesinin önünü almak ve mezarlığa gübre süprüntü dökmemek, herkes
mezarlarına iyi bakmak;
5 - Köyde
bir çamaşırlık yapmak;
6 - Köyde
bir hamam yapmak;
7 - Pazar
ve çarşı yerleri yapmak;
8 - Köyün
sınırı içinde münasip yerlerde ve tepelerde orman yetiştirmek;
9 - Köyü,
kasaba ve komşu köylere bitiştiren yolların iki kenarına ağaç dikmek ve köy
sınırı içindeki yabani ağaçları aşılamak;
10 - Köyde
ekilip biçilen ve toplanan mahsulatın veya yapılan eşyanın değeriyle
satılabilmesi için köy namına alıcı adam aramak;
11 - Köy
tarla ve bahçelerini sulamak için bütün köye ortaklama ark yapmak;
12 - Köye
ortaklama her türlü ziraat, pulluk, orak, harman makineleri almak;
13 - Köyde
peynir ve yağ yapmak için makine almak;
14 - Köye
ortaklama değirmen yapmak veya getirtmek;
15 -
Köylülerin giydiği esvapları köyde dokutmağa çalışmak;
16 -
Köylüden berber yetiştirmek;
17 -
Köylüden ayakkabıcı yetiştirmek;
18 -
Köylüden nalbant, demirci, arabacı, kalaycı yetiştirmek;
19 -
Ekinden çok gelir almak için yapma gübre getirtmek;
20 -
Köylünün bilgisini artıracak kitap getirtmek;
21 -
Yemeklik ve para ile köy fıkarasına ve öksüzlere yardım etmek, kimsesiz
çocukları sünnet ettirmek ve kızları evlendirmek için yardım etmek ve fukara
cenazelerinin kefen vesairesinin tedarikine çalışmak;
22 -
Kazaen yanan veya yıkılan fukara evlerini bütün köy yardımı ile yapmak;
23 - Bütün
köy için bankadan para kaldırmak ve tarla, bahçe, çift ve tohum almak
isteyenlere vermek ve bu paranın her sene borçlarını toplıyarak bankaya
yatırmak;
24 - Köyde
güreş, cirit, nişan talimleri gibi köy oyunlarını yaptırmak;
25 -
Kağnıları dört veya iki tekerlekli arabaya çevirmek ve köy parasiyle araba
yapacak ve onaracak bir tezgah açtırıp köy namına idare etmek;
26 - Her
köyde köy sandığından bir ambar yaptırıp bunun bir bölmesine harman zamanında
herkesten köy namına mahsullerine göre birer miktar zahire ödünç alınarak
konulmak ve bu zahireyi muhtaç köylülere gene köy namına yemeklik veya tohumluk
olarak ödünç vermek ve her sene ambarda artan zahireyi yeni mahsul ile
değiştirmek;
27 - Her
sene köy namına bir veya daha ziyade tarla ektirerek mahsulünü imece yoliyle
biçip elde ettikten ve gelecek sene için tohumu ayırdıktan sonra artanını
satarak parasını köy sandığına yatırmak;
28 - Köy
namına iyi cinsten boğa, aygır, teke, koç satın almak;
29 - Köy
korusu olmıyan yerlerde koru yetiştirmek;
30 - Köyde
sağlık işlerine bakmak üzere bir sağlık korucusu bulundurmak, yok ise vilayet
veya kaza merkezinde açılacak sağlık derslerine adam göndererek yetiştirmek
suretiyle köyde istihdam etmek;
31 -
Hükümet tarafından sağlık işlerinde kullanılmak üzere verilecek ilaçları
korumak.
32 -
(Ek: 12/2/1954 - 6250/1. md.) Köye elektrik tesisatı vücuda getirmek.
ÜÇÜNCÜ
FASIL
İmece ve
köy parası
Madde 15 –
Köy
işlerinin bir çoğu bütün köylü birleşerek imece ile yapılır.
Madde 16 –
(Değişik: 5/7/1939 - 3664/1 md.)
Köy
gelirleri, köy işlerini gören köyün aylıklı adamlarının aylık ve yıllıklariyle
köy sınırları içinde yapılacak mecburi köy işlerine yetmezse:
En yüksek
haddi yirmi lirayı aşmamak üzere herkesin hal ve vaktine göre köy ihtiyar
meclisi karariyle köyde oturanlara ve köyde maddi alakası bulunanlara salma
salınır (1).
Madde 17 –
Köy parası şunlardır:
1 -
İhtiyar meclisi tarafından köylüye salınacak para;
2 - İşbu
kanuna göre alınacak ceza paraları;
3 - Köy
namına yazılı emlak ve arazi geliri;
4 -
Yoliyle vakfedilen arazi ve emlak geliri;
5 -
Avarrız gelirleri (ağaç, arazi, emlak, para);
6 - Hediye
ve bağışlanmış paralar ve mallar, (ianat ve teberruat);
7 - Köy
namına ekilen tarla geliri;
8 - Köy
tezgah ve ambar ve dükkanları geliri;
9 -
Mühürlenecek ilmühaberlerden alınacak para, (bu para ihtiyar meclisince yapılıp
kaymakam veya vali tarafından tasdik olunan cetvele göre alınır);
10 - Köy
sınırı içindeki taş, kireç, tuğla, kiremit, çorak, kil gibi ocaklardan alınacak
para (nısıf kutru elliden yüz metreye kadar olanlardan);
11 - Çay
ve nehirler üzerindeki kayık ve sallardan alınacak para, (senenin altı ayı
işliyenlere mahsustur. Bundan fazla işliyenler vilayet idarelerinindir);
12 - Köy
sınırı içindeki otlaklardan ve meralardan fazlasının kira paraları;
13 - Köyde
satılmak için kesilen hayvanlardan alınacak para, (zephiye resmi);
14 - Köy sınırı içinde satılan hayvanlardan alınacak ihtisap resmi;
15 - Köy
sınırı içinde sahipsiz ağaçların ve yemişlerin geliri;
16 - Köy
sınırı içindeki kaplıcalar, maden suları, (şimdiye kadar belediye, idarei
hususiye, maliye, evkaf ve eşhas tarafından yoliyle elde edilenler hariç);
17 -
Geliri yetişmiyen köylerde muhtar, imam, katip, korucu, sığırtmaç, danacı gibi
köy adamlarının aylıkları veya senelikleri için salınacak para veya mahsuller.
(2)
—————————
(1)
Bu madde ile ilgili olarak 1,2,3,4 ve 5 inci Ek maddelere bakınız.
(2)
Bu bendin uygulanmasında Ek 1 - 5 inci maddelere bakınız.
Madde 18 –
Köy namına
harcanacak para iki türlüdür. Biri köylünün isteğine bağlı olmıyan, diğeri
köylünün isteğine bağlı olandır.
Madde 19 –
(Değişik: 2/6/1934 - 2491/2 md.)
Köylünün
isteğine bağlı olmıyarak harcanacak paralar şunlardır :
1 - Köy
muhtarının köy derneğince kesilen aylık veya seneliği, (1)
2 - Varsa
katip aylığı,
3 - Köy
namına yazılı veya vakıf emlak ve arazinin vergi ve başka masrafı,
4 - Köyün
mecburi işlerine lazım olacak paralar,
5 - 12 nci
madde mucibince isteğe bağlı iken mecburi yapılan işlere lazım olacak paralar,
6 - Köy
işine bakacak adamların aylığı.
DÖRDÜNCÜ
FASIL
Köy
Muhtarının ve ihtiyar meclisi azalarının seçilme yolu
Madde 20 –
(Değişik: 26/10/1933 - 2329/1 md.)
Her köyde
bir köy derneği, bir köy muhtarı, bir de ihtiyar meclisi bulunur. Köyde 24 üncü
maddeye göre köy muhtarını ve ihtiyar meclisi azalarını seçmeğe hakkı olan kadın
ve erkek köylülerin toplanmasına köy derneği derler. Köy muhtarı ve ihtiyar
meclisi azaları doğrudan doğruya köy derneği tarafından ve köylü kadın ve
erkekler arasından seçilir. Köy muhtarı ihtiyar meclisinin başıdır.
Madde 21 –
(Mülga: 18/7/1963 - 286/3 md.)
Madde 22 –
(Mülga: 18/1/1984 - 2972/37 md.)
Madde 23 –
Köyün
imamı ile muallimi veya başmuallimi ihtiyar meclisinin her zaman azasıdırlar.
Madde 24 –
(Mülga: 18/7/1963 - 286/3 md.)
Madde 25 –
(Mülga: 18/1/1984 - 2972/37 md.)
Madde 26 –
27 - (Mülga: 17/7/1950 - 5672/3 md.)
Madde 28 –
(Mülga: 18/7/1963 - 286/3 md.)
Madde 29 –
(Mülga: 17/7/1950 - 5672/3 md.)
Madde 30 –
(Değişik: 26/10/1983 - 2329/2 md.)
Karı,
koca, ana, baba, kız, oğul, gelin, güvey ve kardeşlerin ihtiyar meclisinde aza
olarak bir arada bulunmaları yasaktır. Bunların seçilmiş olduğu görülür ise
içlerinden en çok sayı kazanmış olan kadın veya erkek azalıkta bırakılır.
Sayıları beraber olur ise evli olan, ikisi de evli ise yaşı büyük olan, yaşları
da beraber ise çocuğu çok olan tercih olunur. Çocuk adedi de beraber olur ise
kur'a çekilerek kur'ada adı önce çıkan azalığa alınır.
Madde 31 –
32 - (Mülga: 7/7/1950 - 5672/3 md.)
Madde 33 –
(Değişik: 18/7/1963 - 286/2 md.)
a) Köy
muhtarlığına ve ihtiyar meclisi üyeliğine seçildikten sonra:
1.
Kısıtlı veya kamu hizmetlerinden yasaklı olanlar,
2.
İzinsiz olarak yabancı Devlet resmi hizmetlerinde bulunanlar,
3. Ağır
hapis cezasını gerektiren bir suçtan dolayı kesin olarak hüküm giyenler,
4.
Taksirli suçlar hariç olmak üzere 5 yıldan fazla hapis cezasiyle kesin olarak
hüküm giyenler,
—————————
(1)
29/8/1977 tarih ve 2108 sayılı Kanunun 1 inci maddesine bakınız.
5.
Zimmet, ihtilas, irtikap, rüşvet, hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, inancı
kötüye kullanmak, dolanlı iflas gibi yüz kızartıcı suçlardan biri ile kesin
olarak hüküm giymiş olanlar,
6.
Devletin, katma bütçeli idarelerin, özel idare ve belediyelerin, köylerin,
İktisadi Devlet Teşekküllerinin veya bunlara bağlı daire ve müesseselerle
ortaklarının ve imtiyazlı şirketlerin memur ve müstahdemi olanlar,
7.
Cumhuriyet Senatosu üyesi, milletvekili, il genel meclisi üyesi, belediye
meclisi üyesi, belediye başkanı olanlar,
8. Köy
içlerinin mütaahhidi, bu işlerle ilgili kimselerin kefili veya ortağı olanlar ve
bu cihetlerden köye borçlu bulunanlar,
Muhtar ve
ihtiyar meclisi üyeliğinden, il veya ilçe idare kurulunca çıkarılırlar.
b) Köy
tüzel kişiliği ile davacı ve davalı olan muhtar ve ihtiyar meclisi üyeleri bu
davalarda köy tüzel kişiliğini temsil edemezler. Yetkili temsilciyi köy derneği
seçer.
BEŞİNCİ
FASIL
Muhtarın
göreceği işler
Madde 34 –
Köyün
sınırı içinde köylüye ait işleri yapmak ve yaptırmak muhtarla onun başında
bulunduğu ihtiyar meclisinin vazifesidir.
Madde 35 –
Muhtarın
göreceği işler ikiye ayrılır:
1 - Devlet
işleri;
2 - Köy
işleri.
Madde 36 –
Muhtarın göreceği Devlet işleri şunlardır:
1 -
Hükümet tarafından bildirilecek kanunları, nizamları köy içinde ilan etmek ve
halka anlatmak ve kanunlar, nizamlar, talimatlar, emirler ile kendisine
verilecek işleri görmek;
2 - Köyün
sınırı içinde dirlik ve düzenliği korumak (asayişi korumak);
3 - Salgın
ve bulaşık hastalıkları günü gününe Hükümete haber vermek;
4 - Hekim
olmıyanların ve üfürükçülerin hastalara ilaç yapmasını menetmek ve Hükümete
haber vermek;
5 -
Köylünün çiçek ve bulaşık hastalıklar aşısı ile aşılanıp hastalıktan
kurtulmasına çalışmak;
6 - Köye
gelip gidenlerin niçin gelip gitmekte olduklarını anlamak ve bunlar içinde
şüpheli adamlar veyahut ecnebiler görülürse hemen yakın karakola haber vermek;
7 - Her ay
içinde köyde doğan, ölen, nikahlanan ve boşananların defterini yapıp ertesi ayın
onuncu gününden evvel nüfus memuruna vermek ve köyün nüfus defterini birlikte
götürerek vukuatı yürüttürmek;
8 - Vergi
toplamak için gelen tahsildarlara yol göstermek, yardım etmek ve tahsildarların
yolsuzluğunu görürse Hükümete haber vermek.
9 - Asker
toplamak ve bakaya ve kaçakları Hükümete haber vermek;
10 - Köy
civarında eşkıya görürse Hükümete haber vermek ve elinden gelirse tutturmak;
11 -
Köylünün ırzına ve canına ve malına el uzatan ve Hükümet kanunlarını dinlemiyen
kimseleri köy korucuları ve gönüllü korucularla yakalattırarak Hükümete
göndermek;
12 - Köy
sınırı içinde yangın ve sel olursa köylüleri toplayıp söndürmeğe ve çevirmeğe
çalışmak, (orman yangınlarında sınırdan dışarı olsa dahi yardıma mecburdurlar.);
13 -
Mahkemelerden gönderilen celpname ve her türlü tezkere ve hükümleri lazım
gelenlere bildirerek istenilen işleri yapmak ve mahkeme mubaşirine ve jandarmaya
vazifesinde kolaylık göstermek;
14 - İhzar
ve tevkif müzekkereleri (bazı adamların kanun namına tutulmasını emreden mahkeme
kağıdı) gösterildikte aranılan kimseleri kağıdı getirenlere tutturmak;
15 - Zarar
görenlerin şikayeti ve bilip işidenlerin haber vermesi üzerine sorup araştırmak;
16 - Bu
kanunda ismi geçen davaları ihtiyar meclisine söyleyip hükmünü almak.
Madde 37 –
Muhtarın
göreceği köy işleri şunlardır:
1 - 13
üncü maddede sayılan işleri ihtiyar meclisi ile görüşerek yapmak ve yaptırmak;
2 - 14
üncü maddede sayılan işlerin yapılabilmesi için köylülere öğüt vermek;
3 -
İhtiyar meclisi ile görüştükten sonra köylüyü işe çağırmak;
4 -
İhtiyar meclisi kararı ile köy işlerine harcanacak parayı toplamak;
5 - Köy
işlerine harcanacak parayı topladıktan sonra harcamak için emir vermek;
6 - Bir ay
içinde nerelere ve ne kadar para harcamış ise gelecek ay başında hesabatını
ihtiyar meclisine vermek;
7 - Köy
işlerinde hem davacı, hem hasım olarak mahkemede bulunmak ve isterse mahkemeye
diğer birini yerine (vekil) göndermektedir.
Madde 38 –
Köy
muhtarına köy işlerini gördükleri zaman karşı gelen ve kötü söyliyenler Devlet
memuruna karşı koyanlar gibi ceza görürler.
Madde 39 –
Muhtar
yazılarını köy katibine yazdırır. Köyde katip bulunmazsa bu işi köyün muallimine
ve yoksa imamına yaptırır.
Madde 40 –
Köy
muhtarının köylü faydasına olmıyan kararlarını kaymakam bozabilir. Fakat, onun
yerine kaymakam kendiliğinden karar veremez. Karar, gene köylü tarafından
verilir.
Madde 41 –
(Değişik: 18/7/1963 - 286/2 md.)
İl
merkezine bağlı köylerde vali, ilçelere bağlı köylerde kaymakamlar, muhtarın köy
işlerini ve kanunlarla verilen diğer görevlerini yapmadığını görürlerse muhtara
yazılı ihtarda bulunurlar. Buna rağmen iş görmiyen muhtar, yetkili idare kurulu
karariyle görevinden uzaklaştırılır.
İhtiyar
meclisinin göreceği işler
Madde 42 –
İhtiyar
meclisi en az haftada bir defa toplanıp konuşur. İhtiyar meclisini muhtar
toplanmağa çağırır. İhtiyar meclisi köy muhtarının çağırmadığı ve meclisin
toplanma günü olmadığı vakitlerde dahi köy muhtarına haber vererek kendi isteği
ile toplanabilir.
Madde 43 –
İhtiyar meclisi köy işlerini en ziyade lazım olandan başlıyarak bir sıraya koyar
ve biri yapılıp bittikten sonra sırasiyle hepsini köylüye gördürmeğe çalışır.
Evvel yapılması lazım gelen sağlık, yol, mektep işlerinin geri bırakıldığı haber
alınır veya şikayet edilirse köyün bağlı olduğu kaymakam veya vali tarafından
gösterilen yolda yapılır.
Madde 44 –
İhtiyar
meclisinin göreceği işler şunlardır:
1 -
İhtiyar meclisi köylüye ait işleri konuşur ve hangi işleri köylü tarafından
kendileri çalışarak doğrudan doğruya ve hangi işlerin para ile veya ırgat ile
görülebileceğine karar verir. "Köy işlerinden köy ahalisinin imece ile çalışarak
yapacakları işi, köylünün çift ve çubuğu ile uğraşmadıkları boş zamanlara
bırakır."
2 -
(Değişik: 12/2/1954 - 6250/2 md.) İhtiyar Meclisi bu Kanunun 13 ve 14 üncü
maddelerinde yazılı mecburi ve ihtiyari işleri yapmak için lüzumu halinde köy
sınırı içindeki gayrimenkulleri değer pahasiyle satın alır. Mal sahibi razı
olmazsa köyün bağlı bulunduğu kaza veya vilayet idare heyeti işi gözden geçirir.
İdare heyetinin kararına söz yoktur.
3 -
Tarlası olmıyan veya yetişmiyen köylüye köyün sınırı içinden boz haliden bir
parça ayırıp vermek ve tasarrufu malsandığına veya sair dairelere geçmiş olan
araziyi köy namına satın alıp arazisi olmıyanlara vermek ve bedelini taksitle
köy sandığına ödetmek mecburidir.
4 -
İhtiyar meclisi köylünün kaçar gün çalışacağını kestirir.
5 - Köy
işi için beher köylüye haline göre salınacak paranın ne olacağını keser.
Madde 45 –
Paranın harcanmasında hiçbir fenalık olmamasına ve faydasız yere para
verilmemesine köy muhtarı ve ihtiyar meclisi azaları göz kulak olurlar ve
paranın harcanmasında fenalık ve yolsuzluk olduğu Hükümetçe anlaşılırsa kaza
idare meclisinin hükmü ile Tahsili Emval Kanununa göre köy muhtarı ve ihtiyar
meclisi azasının malları satılarak köylünün parası ödenir.
Madde 46 –
(Değişik: 7/7/1950 - 5672/2 md.)
Mecburi
işleri gördürmiyen ve toplanması isteğe bağlı olmayan paraları toplamayan ve
toplattırmayan köy muhtarı ve ihtiyar meclisi üyelerine köyün bağlı bulunduğu
idare kurulunca 10 liradan 50 liraya kadar para cezası hükmolunur. Bu ceza
Maliyece Tahsili Emval Kanununa tevfikan tahsil ve köy sandığına teslim olunur.
İki ve
daha ziyade köylere düşen işler
Madde 47 –
İki ve
daha ziyade köyler arasındaki işler için o köylerin muhtar ve ihtiyar meclisleri
kendi aralarında kararlaştıracakları bir köyde toplanarak konuşurlar ve ne türlü
yapılacağını ve her köyün o işte ne türlü yardım edeceğini kararlaştırırlar ve
ondan sonra Hükümete haber vererek alacakları izne göre işe başlarlar.
Madde 48 –
İki veya
daha ziyade köylere düşen işler için köylerin ihtiyar meclisleri kendi
aralarında anlaşamazlarsa bunlardan bir tarafın dilemesi üzerine köyün bağlı
olduğu Hükümet reisi işe karışır ve o köylerin ihtiyar meclislerini toplıyarak
işi bitirir.
ALTINCI
FASIL
İhtiyar
meclislerinin göreceği davalar
Madde 49 – 52 – (Mülga: 18/7/1963 - 286/3 md.)
Madde 53 –
İhtiyar meclisleri köylünün iki tarafın uzlaşmasiyle bitirilebilen her türlü
işlerini görürler. (Sulh).
Madde 54 –
55 – (Mülga: 2/7/1941 - 4081/36 md.)
Madde 56 –
13 üncü maddede yazılan mecburi işleri yapmıyan köylüden ihtiyar meclisinin
karariyle haline göre bir kuruştan yüz kuruşa kadar ceza alınır. Ceza parasını
vermiyenler hakkında (66) ncı maddeye göre muamele yapılır. Cezaya mahküm olan
adam o işten gene kaçarsa evvelki ceza iki kat olarak alınır.
İhtiyar
meclisince salınan parayı ödemiyenlerden iki katı (66) ncı maddeye göre tahsil
olunur.
YEDİNCİ
FASIL
Davaların
nasıl görüleceği
Madde
57 -– 65 – (Mülga: 18/7/1963-286/3 md.)
Madde
66 – Köyce salının parayı ve ihtiyar meclisince hükmedilen paraları
vermiyenlere yirmi bir gün zarfında borcunu vermesi için köy muhtarı tarafından
haber gönderilir. Yirmi bir günün sonunda borçlu gene borcunu vermezse ihtiyar
meclisinin mazbatası Hükümete gönderilir. Vali veya kaymakam veya nahiye müdürü
aşağıdaki usule göre parayı tahsil ve köy sandığına veya ihtiyar meclisi
vasıtasıyle alacaklılara teslim eder. Şöyle ki:
1 -
Borçlu veya cezalıya lazım olandan gayrı ev eşyası satılmak suretiyle alınır.
Fazla eşyası bulunamazsa veyahut alınan eşya borcu ödeyemezse bir yerden diğer
bir yere götürülebilen diğer malları, bu da yoksa tarla bağ ve bahçe gibi bir
yerden diğer bir yere götürülemiyen malları satılır. Çift ve çubuğu ve çift
hayvanatı satılamaz.
2 - Ev
eşyasiyle bir yerden diğer bir yere naklonulabilen her nevi eşya haczi gününden
başlıyarak üç gün içinde ihtiyar meclisinin gözü önünde ve kasabada belediye
vasıtasıyle sattırılır. Yetecek kadarı köy sandığına veya alacaklıya ve üst
tarafı mal sahibine verilir. Üç gün içinde borcunu verenlerin malı geri verilir.
3 -
Oturduğu ev ile geçimi için lazım olan tarla, bağ, bahçenin ve dört senelik
mahsulü veya kirası borca yetişen ve bir yerden diğer yere götürülemiyen
malların satılması yasaktır.
4 -
Haczolunan ve bir yerden diğer yere götürülemiyen mallar yirmi gün müddetle
müzayedeye çıkarılır. Bu müddet bittikte sürülen peyler kafi görülürse on gün
müddetle askıya alınır ve on gün bitince herkaç kuruşa çıkmış ise Hükümetçe
talibine ihale olunur.
5 -
Satılan şeylere köy ihtiyar meclisi azaları doğrudan doğruya kendileri veya
başkaları vasıtasiyle pey süremezler ve satın alamazlar.
Madde
67 – (Mülga: 18/7/1963-286/3 md.)
SEKİZİNCİ
FASIL
Köy
korucuları ve göreceği işler
Madde
68 – Köy sınırı içinde herkesin ırzını, canını ve malını korumak için köy
korucuları bulundurulur.
Madde
69 – Her köyde en aşağı bir korucu bulunur. Nüfusu binden yukarı köylerde
her beş yüz kişiye bir korucu daha tutulur.
Madde
70 – Korucular ihtiyar meclisi tarafından tutulur ve köy muhtarının vereceği
haber üzerine kaymakamın buyurultusu ile işe başlar.
Madde – (Değişik: 12/5/1928 - 1256/1 md.)
Korucuların 22 yaşından küçük ve altmış yaşından büyük olmaması ve bir cürüm ile
cezalandırılmamış ve iyi huylu tanınmış bulunması ve herkesle kavga çıkarmak,
serhoşluk gibi huysuzlukları olmaması şarttır.
Madde
72 – Korucular köy muhtarının emri altındadır. Resmi işlerde onun her emrini
tutmağa mecburdur.
Madde 73 – Korucular silahlıdırlar.
Kendilerine karşı gelenler jandarmaya karşı gelmiş gibi ceza görürler.
Madde 74 (1) – Köy muhtarı
ve ihtiyar meclisi mahsul zamanlarında çapulcular ve eşkiya türemiş ise yağmadan
köy halkını korumak için köylünün eli silah tutanlarından lüzumu kadarını
gönüllü güvenlik korucusu ayırarak bunların isimlerini bir kağıda yazıp
kaymakama götürür. Kaymakamın müsaadesi olursa bu gönüllü güvenlik korucuları
asıl korucularla beraber yağmacılara ve eşkiyaya karşı köy ve köylüyü korurlar.
(Ek: 26/3/1985 - 3175/1 md.; Değişik:
27/5/2007 - 5673/1 md.) Bakanlar Kurulunca tespit edilecek illerde;
olağanüstü hal ilanını gerektiren sebeplere ve şiddet hareketlerine ait ciddi
belirtilerin köyde veya çevrede ortaya çıkması veya her ne sebeple olursa olsun
köylünün canına ve malına tecavüz hareketlerinin artması hallerinde, valinin
teklifi ve İçişleri Bakanının onayı ile yeteri kadar güvenlik korucusu
görevlendirilmesi kararlaştırılabilir. Bu şekilde görevlendirilecek güvenlik
korucusu sayısı 40.000 kişiyi geçemez. Bakanlar Kurulu bu sayıyı yüzde elliye
kadar artırmaya yetkilidir. Görevlendirmeyi gerektiren hallerin ortadan kalkması
durumunda veya idarî zaruret hallerinde görevlendirmeye ilişkin aynı usûl
uygulanmak suretiyle güvenlik korucusu olarak yapılan görevlendirmelere son
verilebilir. (Ek cümle: 17/4/2017-KHK-690/27 md.) Güvenlik korucularından
55 yaşını dolduranların görevleriyle ilişikleri kesilir.
(Ek fıkra: 15/8/2016-KHK-674/21 md.; Aynen
kabul: 10/11/2016-6758/21 md.)
Güvenlik korucularının görev alanı, görevli oldukları köyün hudutları içinde
kalan alandır. Gerektiğinde vali veya kaymakam onayı ile güvenlik korucularının
görev alanları, geçici ve süresi belirli olarak köy hudutları dışına
genişletilebilir ve görev yerleri değiştirilebilir. Güvenlik korucuları diğer
bir ilin valisinin talebi üzerine, istihdam edildikleri ilin valisinin onayı ile
geçici ve süresi belirli olarak iller arasında görevlendirilebilir. Bu durumda,
güvenlik korucusunun harcırahı görevlendirildiği valilik tarafından ödenir.
(Ek : 26/3/1985 - 3175/1 md.)
Köy Korucuları ve Güvenlik Korucularının görevde bulundukları süre içinde
yaralanmaları, engelli hâle
gelmeleri veya ölümleri halinde "2330
sayılı Nakdi Tazminat ve Aylık Bağlanması Hakkında Kanun" hükümleri uygulanır.
(2)
(Ek fıkra: 28/12/2005 - 5443/1 md.; Mülga
fıkra: 17/4/2017-KHK-690/27 md.)
—————————
(1) 3/10/2016 tarihli ve 676 sayılı
KHK’nin 8 inci maddesiyle, bu maddede yer alan “geçici köy” ibareleri
“güvenlik”, “Geçici Köy” ibaresi “Güvenlik” şeklinde, aynı maddenin birinci
fıkrasında yer alan “gönüllü korucu” ibaresi “gönüllü güvenlik korucusu”
şeklinde ve aynı fıkrada yer alan “gönüllü korucular” ibaresi “gönüllü güvenlik
korucuları” şeklinde değiştirilmiştir.
(2) 25/4/2013 tarihli ve 6462 sayılı
Kanunun 1 inci maddesiyle, bu fıkrada yer alan “sakatlanmaları” ibaresi “engelli
hâle gelmeleri” şeklinde değiştirilmiştir.
(Ek fıkra: 27/5/2007-5673/1 md.)
Güvenlik korucularına hizmetin devamı süresince her ay 11.500 gösterge
rakamının memur aylıklarına uygulanan aylık katsayısı ile çarpımı sonucunda
bulunacak miktarda ücret ödenir. Bu ücret, herhangi bir vergi ve kesintiye tâbi
tutulmaksızın ve peşin olarak ödenir. Güvenlik korucuları arasından, toplam
güvenlik korucusu sayısının yüzde onunu geçmeyecek şekilde tefrik edilen korucu
başlarına güvenlik korucularına ödenen ücretin yüzde onu kadar ilave ücret
ödenir. Ay sonundan önce kendi isteğiyle görevden ayrılanlar ile disiplin
hükümlerinin uygulanması sonucu görevlerine son verilenler hariç olmak kaydıyla,
görevlerine son verilen veya ölen güvenlik korucuları için önceden peşin ödenmiş
olan ücretin kalan günlere isabet eden tutarı geri alınmaz.
(Ek fıkra: 27/5/2007-5673/1 md.)
Güvenlik korucularından güvenlik güçleriyle birlikte operasyonlara
katılanların iaşeleri, birlikte operasyona katıldıkları güvenlik güçlerinin
bağlı olduğu birimlerce ve bu birimlerin bütçesinden karşılanmak üzere sağlanır.
Bu Kanunda belirtilen görevler ile tabii afetlerde ve diğer olağanüstü hal ve
durumlarda emsallerine göre başarılı görev yaptıkları görülen veya büyük
yararlılık gösteren güvenlik korucularına, valinin teklifi ve İçişleri Bakanının
onayı ile yılda bir defa aylık ücretlerinin iki katına kadar ödül verilebilir.
Bir malî yılda bu şekilde ödül verilecek güvenlik korucusu sayısı, o ilde
görevli güvenlik korucusu sayısının yüzde birini geçemez. (Değişik son cümle:
15/8/2016-KHK-674/21 md.: Aynen kabul: 10/11/2016-6758/21 md.) Güvenlik
güçleriyle birlikte operasyonlara katılan güvenlik korucularına herhangi bir
vergi ve kesintiye tâbi tutulmaksızın her ay 225 gösterge rakamının memur aylık
katsayısı ve operasyona çıktıkları gün sayısı ile çarpımı sonucu bulunacak
tutarda ek tazminat ayrıca ödenir.
(Ek fıkra: 27/5/2007-5673/1 md.;
Değişik sekizinci fıkra: 17/4/2017-KHK-690/27 md.) Güvenlik korucusu olarak
görevlendirilenler hakkında 22/5/2003 tarihli ve 4857 sayılı İş Kanunu ile
25/8/1999 tarihli ve 4447 sayılı İşsizlik Sigortası Kanunu hükümleri uygulanmaz.
(Ek fıkra: 27/5/2007-5673/1 md.)
Bu maddeye göre güvenlik korucularına yapılacak harcamalar, İçişleri
Bakanlığı bütçesine konulacak ödenekten bu Bakanlıkça karşılanır ve ödemeler il
valilikleri tarafından yapılır.
(Ek fıkra:
2/1/2017-KHK-680/22 md.)
Valinin teklifi ve İçişleri
Bakanının uygun görmesi halinde, bu Kanunun mülga ek 16 ncı ve mülga ek 17 nci
maddeleri ile 31/5/2006 tarihli ve 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık
Sigortası Kanununun ek 15 inci maddesi çerçevesinde görevden ilişiği kesilmiş
güvenlik korucuları operasyonel faaliyetler maksadıyla tekrar göreve
çağrılabilirler. Ayrıca, gönüllü güvenlik korucuları da aynı usulle operasyonel
faaliyetlerde görevlendirilebilirler. Bu şekilde görevlendirilenler, bu maddenin
üçüncü fıkrasında belirtilen harcırahtan ve yedinci fıkrasında belirtilen ek
tazminattan yararlandırılırlar. Bu ödemeler dolayısıyla her ne ad altında olursa
olsun kamudan aldıkları ödemelerden kesinti yapılamaz. (1)
(Ek fıkra: 15/8/2017-KHK-694/1
md.) Teröristle mücadelede görev alan
güvenlik korucuları ile gönüllü güvenlik korucularının, bu görevlerin ifasından
doğduğu iddia edilen suçlardan dolayı yapılan soruşturma ve kovuşturmalarda
müdafi olarak belirlediği en fazla üç avukatın ücreti İçişleri Bakanlığı
bütçesine konulacak ödenekten valilikler tarafından karşılanır. Güvenlik
korucuları ile gönüllü güvenlik korucularının avukatlık ücretinin ödeme usul ve
esasları yönetmelikle düzenlenir.
Madde 75 – Koruculara verilecek
silahlar ve cephaneler Hükümet tarafından ihtiyar meclisine mazbata mukabilinde
demirbaş olarak verilir.
Madde 76 – Korucular
kendilerine verilen resmi silah ve cephaneleri ancak kendileri kullanırlar.
Başkalarına emanet veremezler.
––––––––––––––––––
(1) 17/4/2017 tarihli ve 690 sayılı KHK’nin
27 nci maddesiyle, bu fıkrada yer alan “ek 16 ncı ve ek 17 nci maddeleri”
ibaresi “mülga ek 16 ncı ve mülga ek 17 nci maddeleri ile 31/5/2006 tarihli ve
5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun ek 15 inci
maddesi” şeklinde değiştirilmiştir.
Madde 77 – Korucular aşağıdaki hallerde
silah kullanabilirler:
1 - Vazifesini yaparken kendisine saldıran ve
hayatını tehlikeye koyan kimselere karşı hayatını korumak için mecburi olursa;
2 - Vazifesini yaparken ahaliden bir kimsenin
can veya ırz tehlikesi altında kaldığını görür ve onu kurtarmak için başka bir
çare bulamaz da bunalırsa;
3 - Cürmü meşhutta (yani yapılırken veyahut
yapıldıktan sonra henüz izi meydanda iken) bir cinayetin failini yahut maznun
bir şahsı yakalamak istediği halde o kimse silahla karşı korsa;
4 - Tutulan bir cani kaçar ve "dur" emrini
dinlemez ve onu tekrar yakalamak için silah kullanmaktan başka çare bulunmazsa;
5 - Eşkıya takibi sırasında yatak olan
yerlerden süpheli bir adam çıkar ve korucunun "dur" emrine itaat etmeyip
kaçarsa.
Yukarda sayılan ahvalden maada korucu silahını
kullandığından dolayı ceza görür. Korucu silah kullanmağa mecbur olduğu zaman
bile mümkün mertebe öldürmeksizin yaralıyarak tutmağa dikkat eder.
Madde 78 – (Değişik: 22/9/1941 - 4114/1
md.)
1 - (Değişik: 4/7/1988 - KHK - 336/1 md.;
Aynen Kabul: 7/2/1990-3612/3 md.) Korucuların kıyafetleri ve silahlarının
şekli İçişleri Bakanlığınca tayin olunur.
2 - Korucu elbiselerinin parası köy gelirinden
senede bir defa verilir. İki senede bir de gocuk veya kepenek verilir.
3 - Korucular, ellerine verilen koruculuk
cüzdanını daima üzerinde bulundurur ve korucusu olduğu köyün adı kalın yazı ve
vilayet ve kaza adları ince yazı ile yazılmış olmak üzere gösterilen örneğe göre
pirinçten bir levhayı göğüslerinin sol tarafına daima asmağa mecburdurlar.
4 - Korucuların taşıyacakları silahların cinsi
harb silahlarındandır.
Madde 79 – Ölen veya koruculuğu bırakan
veyahut çıkarılan korucuların silah, fişek, tezkere ve levhaları ve gocuk veya
kepeneği, yerlerine geleceklere verilmek üzere köy muhtarı tarafından alınıp
saklanır.
Madde 80 – Vazifesinde kayıtsızlığı ve
tenbelliği ve aşağıda sayılan yasak işleri yapan korucular, ihtiyar meclisi
tarafından ilk defasında tekdir, ikincisinde tevbih olunur ve her iki ceza da
tezkerelerine işaret edilir. Üçüncü defasında işten çıkarılır.
Madde 81 – Koruculara yasak olan işler
şunlardır:
1 - Koruculuktan başka iş yapmak: mesela
dükkan, kahvehane, han açıp işletmek veya bunlara ortaklık etmek;
2 - Köylüden herhangi birinin veya kendi
hizmetinde bulunmak için izinsiz vazifesini terketmek;
3 - Koruduğu bağ ve bahçe ve ekinlerden fuzuli
faydalanmak;
4 - Kendi hayvanlarını otlatmak ve köye
çobanlık etmek;
5 - Levha, elbise ve silah ve cüzdanını
üzerinde taşımamak veya değiştirmek.
Madde 82 – Silahını ve cephanesini
kayıtsızlığı yüzünden kaybeden veya isteğiyle aharın eline geçmesine sebep olan
korucu hemen çıkarılarak hakkında ayrıca ceza yapılmak üzere Hükümete haber
verilir ve silah ve cephane parası ödettirilir.
DOKUZUNCU FASIL
Köy imamları
Madde 83 – Köy imamları köy derneğinin
intihabı ve müftünün buyurultusiyle tayin
olunurlar. Bu kanunun neşri tarihinde mevcut olan imamlar yeniden buyrultu
almağa mecburdurlar.
Madde 84 – İmam olacaklar yirmi
dördüncü maddeye göre (ikinci fıkrasından başka) lazım gelen sıfatları haiz
olmakla beraber ilmihal, amalierbaa ve kafi derecede Türkiye coğrafyası ve Türk
ve İslam tarihini ve sağlık işlerini bilmek ve okunaklı yazı yazmak lazımdır.
Madde 85 – Köy imamlarına köyce şimdiye
kadar ne veriliyorsa gene o verilecektir. Ancak verilen şeyler, ihtiyar meclisi
vasıtasiyle toplanır ve verilir.
Madde 86 – Bir köyde birden fazla imam
bulunursa ihtiyar meclisinde aza olarak bulunacak imamı kaymakam seçer.
ONUNCU FASIL
Müteferrik maddeler
Madde 87 – (Mülga: 3/7/2003-4916/38 Md.)
Madde 88 – Ecnebi tebaası köylerde
ikamet etmek için Dahiliye Vekaletinden resmi tezkere alacaklardır. Bu
tezkerelerin verilip verilmemesi ve ikamet müddetlerinin azaltılıp çoğaltılması
Dahiliye Vekaletine aittir.
Madde 89 –
İşbu Köy Kanunu kadın ve erkek nüfusu yüz elliden yukarı olan köyler içindir.
Nüfusu yüz elliden aşağı olan köyler bu kanuna göre köy ahalisinden seçim hakkı
olanların yarısından çoğunun istemesiyle etrafındaki bir saat ve ondan aşağı
olan köylerden birine bağlanırlar veyahut vali veya kaymakam bu kanunun hangi
maddeleri yapılacağını ayrıca emreder. Bu kabil köyler hiçbir köye bağlanmaz ve
vali veya kaymakam da hiçbir emir vermezse eski göreneklerine göre işlerini
yaparlar.
Madde 90 – Yüz elli nüfustan aşağı
birkaç köy bir arada bulunursa her köydeki seçim hakkı onların yarısından
çoğunun isteğiyle birleşerek bu kanuna göre bir köy olurlar.
Madde 91 – İşbu kanunun bir tanesini
köy odasında diğer bir tanesini de köyün cami veyahut mektebinde bulundurmayan
köy muhtarı kaymakamın emriyle köy sandığına beş lira ceza parası verir.
Madde 92 – İşbu kanundaki
cezayinakdiler köy sandığının varidatıdır.
Madde 93 – Köy mühürleri bu kanuna
merbut numune veçhile bir çeşitle vilayetlerce yaptırılıp gönderilir. Köy mühürü
bir kutu içinde bulundurulur ve üzeri ihtiyar meclisinin en az iki azası
tarafından mühürlenir ve ihtiyar meclisi önünde açılır.
Madde 94 – İşbu Köy Kanunu köy
mekteplerinde çocuklara belletilir.
Madde 95 – İşbu kanuna muhalif ve
köylere ait bütün kanunlar, nizamlar ve maddeler kaldırılmıştır.
Ek Madde 1-(5/7/1939 tarih ve 3664 sayılı
Kanunun 2 nci maddesi hükmü olup, ek maddeye çevrilerek teselsül için
numaralandırılmıştır.)
Salma köyde oturanlar için hane başına tevzi
edilir. Bir hanede oturanların kendilerine ait gelirleri olduğu takdirde bunlar
dahi ayrı hane sahibi sayılırlar. Salma tevzi edilirken her hanenin tediye
kudreti esas olarak gözönünde tutulur.
Köy haricinde oturup da köyde maddi alakası
bulunanların vergi miktarı, o köydeki alaka ve istifadelerinin derecesi
nisbetiyle ölçülür ve ona göre tayin olunur.
Ek Madde 2 – (5/7/1939 tarih ve 3664 sayılı
Kanunun 3 üncü maddesi hükmü olup, ek maddeye çevrilerek numarası teselsül
ettirilmiştir.)
Köyün aylıklı adamlarının ücretleriyle mecburi
işlerden başka hiç bir iş için ve hiç bir nam ve maksatla salma salınamaz. Bu
suretle toplanan paralar bu işlerden maada hiç bir yere ve hizmete tahsis
olunamaz.
Ek Madde 3 – (5/7/1939 tarih ve 3664 sayılı
Kanunun 4 üncü maddesi hükmü olup, ek maddeye çevrilerek numarası teselsül
ettirilmiştir.)
Köy İhtiyar meclisi salınacak salmanın nisbet,
cins ve mikdarını İkincikanun ayı içinde tayin ve tevzi cetvellerini tanzim
ederek on beş gün müddetle umumun görebileceği yerlere asmak suretiyle ilan ve
hariçte bulunanlara tebliğ eder. Salınan salmalarda kanun hükümlerine
uygunsuzluk veya nisbetsizlik olduğunu iddia edenler ilan veya tebliğ müddetinin
hitamından itibaren on gün içinde itirazlarını köy muhtarına söylerler veya yazı
ile bildirirler ve müracaatlarını tutulacak deftere yazdırarak bir ilmühaber
alırlar.
Köy ihtiyar meclisi bir hafta içinde
itirazlara bakarak kararını vermeğe ve itiraz edenlere bildirmeğe mecburdur. Bu
kararlar aleyhine tebliğ tarihinden itibaren on beş gün içinde merkez kazasında
valiye, diğer kazalarda kaymakamlara müracaat edilebilir. (İptal son cümle:
Anayasa Mahkemesi’nin 4/2/2010 tarihli ve E.: 2008/112, K.: 2010/31 sayılı
Kararı ile.)
Ek Madde 4 – (5/7/1939 tarih ve 3664 sayılı
Kanunun 5 inci maddesi hükmü olup, ek maddeye çevrilerek numarası teselsül
ettirilmiştir.)
Salma kararlarının köy karar defterine
geçirilmesi ve tadilatının işaret olunması mecburidir.
Ek Madde 5 – (5/7/1939 tarih ve 3664 sayılı
Kanunun 6 ncı maddesi hükmü olup, ek maddeye çevrilerek numarası teselsül
ettirilmiştir.)
Salma mükellefiyetini aynen veya nakden ifa
edemiyenler bedenen çalıştırılabilirler.
Ek Madde 6 – (Ek: 18/7/1963 - 286/1 md.)
Seçim tutanaklarının verilmesi ilçe seçim
kurullarına aittir. Bu kurullar, muhtarlığa ve ihtiyar meclisi asıl ve yedek
üyeliklerini kazananların tutanaklarını geciktirmeksizin verir. İlçe seçim
kurulu başkanı köy muhtarlığına ve ihtiyar meclisi asıl ve yedek üyeliğine
seçilenleri gösteren tutanağın bir suretini o seçim çevresinde derhal ilan
ettirir. Diğer bir suretini de bir hafta süre ile ilçe seçim kurulu kapısına
astırır.
Muhtarlıkları, ihtiyar meclisi asıl ve yedek
üyeliklerini kazananların köyler itibariyle bir listesi ilçe seçim kurullarınca
vali veya kaymakamlara verilir.
Ek Madde 7 – (Ek: 18/7/1963-286/1 md.)
İlçe seçim kurullarının kararlarına; 26 Nisan
1961 tarihli ve 298 sayılı Seçimlerin Temel Hükümleri ve Seçmen Kütükleri
Hakkındaki Kanunun 129 uncu maddesinde belirtilen süreler içinde,
Seçimin iptaline dair kararlarına da 15 gün
zarfında,
İl seçim kurullarına itiraz edilebilir.
İl seçim kurulları itirazları inceliyerek en
geç bir ay içinde kesin olarak karara bağlarlar. İl seçim kurullarınca muhtar ve
ihtiyar meclisi seçimlerinin iptali halinde aşağıda yazıldığı şekilde hareket
edilir.
A) Muhtar ve ihtiyar meclisi seçimi iptal
edilmişse eski muhtar ve ihtiyar meclisi yeni seçim yapılıncaya kadar
görevlerine devam ederler.
B) Sadece muhtar seçimi iptal edilmişse yeni
muhtar seçilinceye kadar muhtarlık görevlerini yeni seçilen birinci üye görür.
(Muhtarın geçici olarak görevini yapamıyacağı hallerde de görevi, aldıkları oy
sırasına göre üyeler tarafından yürütülür.)
C) Yalnız ihtiyar meclisi seçimi iptal
edilmişse eski meclis yeni seçime kadar görevine devam eder.
Ek Madde 8 – (18/7/1963 - 286/1 md. ile
gelen ek 9 uncu madde hükmü olup madde numarası teselsül ettirilmiştir.)
Devlet İstatistik Enstitüsü İlçe seçim
kurulları tarafından seçimi takip eden bir ay zarfında kendisine intikal
ettirilecek belgelere dayanarak köyler itibariyle seçmenler sayısını, oy
kullananlar sayısını ve muteber sayılan oy sayısını, seçimi takip eden bir yıl
içinde yayımlar.
Ara seçimlerinin sonuçları Devlet İstatistik
Enstitüsü tarafından yayımlanmaz.
Ek Madde 9 - (20/5/1987-3367/1 md. ile
gelen ek 11 inci md. hükmü olup madde numarası teselsül ettirilmiştir.)
Köy muhtarı, köy ihtiyar meclisinin olumlu
kararını aldıktan sonra, köy yerleşme planının yapılmasını bağlı bulunduğu mülki
amirinden talep edebilir. Köy yerleşme planı, köy yerleşik ve gelişme alanını
ihtiva eder.
Ek Madde 10 – (20/5/1987-3367/1 md. ile
gelen ek 12 nci md. hükmü olup madde numarası teselsül ettirilmiştir.)
Valilikçe resen veya köy muhtarının talebi
uygun bulunduğu takdirde, köy yerleşme planının yapılması için Köy Yerleşme
Alanı Tespit Komisyonuna gönderilir.
Köy Yerleşme Alanı Tespit Komisyonu, Vali
Yardımcısı başkanlığında Maliye ve Gümrük, Bayındırlık ve İskan, Tarım Orman ve
Köyişleri Bakanlıkları ve Tapu Kadastro Genel Müdürlüğü mahalli kuruluşlarının
birer teknik elemanı ile köy temsilcisinden oluşur. Gerektiğinde bu komisyona
ilgili diğer kuruluşlardan da uzman eleman iştirak ettirilir.
Komisyon, köyün halihazır ve gelişme durumunu
dikkate alarak, konut ve genel ihtiyaçlarına göre köy yerleşme planını düzenler.
Bu plan üzerinde Tarım Orman ve Köyişleri Bakanlığı, meri İmar Kanunu ve bu
konudaki yönetmelik hükümlerine tabi olmaksızın, parsellerin konumunu belirleyen
işleri yapar veya yaptırır. Bu plan valilikçe onaylanarak kesinleştirilir ve
yürürlüğe girer.
Ek Madde 11 – (20/5/1987 - 3367/1 md. ile
gelen ek 13 üncü md. hükmü olup madde numarası teselsül ettirilmiştir.)
Komisyon kararı ve köy yerleşme planı köy
muhtarlığına tebliğ edilir. İtiraz edilmezse valinin onayı ile kesinleşir. Köy
muhtarı köy ihtiyar meclisinin kararına dayanarak komisyon kararına karşı en geç
30 gün içinde valiliğe itiraz edebilir, itiraz valilikçe 15 gün içinde karara
bağlanır. Bu karar kesindir.
Kesinleşen kararlar Tarım Orman ve Köyişleri
Bakanlığı tarafından uygulanır.
Ek Madde 12 – (20/5/1987 - 3367/1 md. ile
gelen ek 14 üncü md. hükmü olup madde numarası teselsül ettirilmiştir.; Değişik:
27/5/2004-5178/6 md.)
Köy
yerleşme plânında konut alanı ve köy genel ihtiyaçlarına ayrılan yerler,
Devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan seyrangâh, yol ve panayır yerleri
gibi alanlar ve Hazinenin mülkiyetinde olup kamu hizmetine tahsis edilmemiş
taşınmazlardan, 4342 sayılı Mera Kanununun 5 inci maddesi hükümleri uyarınca
incelenmesine müteakip mera, yaylak ve kışlak ile otlak ve çayır olarak
yararlanılamayacağı anlaşılan yerler köy yerleşme plânının onayı ile bu
vasıflarını kendiliğinden kaybeder.
Ancak bu madde kapsamında Hazinenin
mülkiyetinde olup kamu hizmetine tahsis edilmemiş taşınmazların devri Maliye
Bakanlığının görüşü alınmak suretiyle yapılır ve valilikçe köy tüzel kişiliği
adına tapuya tescil edilir.
Ek Madde 13 – (20/5/1987 - 3367/1 md. ile
gelen ek 15 inci md. hükmü olup madde numarası teselsül ettirilmiştir.)
Köy tüzelkişiliği adına, köy yerleşme planına
göre en çok 2000 m2 olmak üzere tescil edilen parseller köyde ikamet eden ve köy
nüfusuna kayıtlı olup evi bulunmayan ihtiyaç sahiplerine ihtiyar meclisi kararı
ile rayiç bedel üzerinden satılır.
Satış bedeli peşin veya en çok 5 yılda ve 5
eşit taksitle tahsil edilerek, o köyün imar işlerinde kullanılmak üzere köy
sandığına yatırılır.
Köy ihtiyar meclisince satılan parseller
üzerine satış tarihinden itibaren en geç 5 yıl içinde bina yapılması zorunludur.
Hak sahipleri bu yerleri 10 yıl müddetle
başkalarına devir ve temlik edemezler.
Ek Madde 14 – (20/5/1987 - 3367/1 md. ile
gelen ek 16 ncı md. hükmü olup madde numarası teselsül ettirilmiştir.)
6831 sayılı, Orman, 2634 sayılı Turizmi
Teşvik, 2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma, 1051 sayılı Kanunla
değişik 7269 sayılı Umumi Hayata Müessir Afetler Dolayısıyla Alınacak
Tedbirlerle Yapılacak Yardımlara Dair ve 2565 sayılı Askeri Yasak Bölgeler ve
Güvenlik Bölgeleri Kanunları bu Kanun kapsamı dışındadır.
Bu Kanunun hükümleri, belediye mücavir
alanında bulunan köyler için, valinin teklifi ve Bayındırlık ve İskan
Bakanlığının onayı ile uygulanır.
Ek Madde 15 – (20/5/1987 - 3367/1 md. ile
gelen ek 17 inci md. hükmü olup madde numarası teselsül ettirilmiştir.)
Komisyonun teşkili, çalışma ve karar verme esas ve usulleri, köy tüzelkişiliği
adına yapılacak tesciller, köy yerleşme planı düzenleme esas ve usulleri,
ihtiyaç sahiplerinde aranan vasıflar, devir yasakları, taşınmaz malların amaca
uygun kullanılma esasları, rayiç bedel tayini, satış esasları ve diğer hususlar,
bir yönetmelikle belirlenir.
Bu yönetmelik, kanunun yürürlüğe girdiği
tarihten itibaren en geç iki ay içinde Tarım Orman ve Köyişleri Bakanlığı ile
Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğünce ve ilgili kuruluşların görüşleri alınarak
hazırlanır.
Ek Madde 16 – (Ek: 27/5/2007-5673/2
md.; Mülga: 17/4/2017-KHK-690/28 md.)
Ek Madde 17 –
(Ek: 27/5/2007-5673/2 md.; Mülga: 17/4/2017-KHK-690/28 md.)
Ek Madde 18 – (Ek: 27/5/2007-5673/2
md.) (1)
Güvenlik korucuları ile korucu başlarının; görevlendirme şekilleri, göreve
alınmalarında aranacak şartlar, görevleri, uygulanacak disiplin cezaları ve
görevlerine son verilmesini gerektiren haller, disiplin amirleri,
yararlanacakları giyim eşyaları ile bunların şekli ve verilme zamanları, eğitim
ve denetim usûl ve esasları, sicil ve izinleri, ilk müracaatlarında sahip
olmaları gereken sağlık şartları, başka bir işte çalışma hakları ile bu Kanunda
yer alan diğer hususlara ilişkin uygulamalar Milli Savunma Bakanlığı ve Maliye
Bakanlığının görüşü üzerine İçişleri Bakanlığınca hazırlanacak ve bu maddenin
yayımı tarihinden itibaren altı ay içinde Bakanlar Kurulunca çıkarılacak bir
yönetmelikle düzenlenir.
––––––––––––––––––––
(1) 3/10/2016 tarihli ve 676 sayılı
KHK’nin 8 inci maddesiyle, bu madde yer alan “Geçici Köy” ibaresi “Güvenlik”
şeklinde değiştirilmiştir.
Ek Madde 19 – (Ek:
3/10/2016-KHK-676/9 md.)
Diğer mevzuatta geçen “geçici köy
korucusu” ibarelerinden “güvenlik korucusu”; “gönüllü köy korucusu”
ibarelerinden “gönüllü güvenlik korucusu” anlaşılır.
Geçici Madde 1 –
(Ek: 13/2/2011-6111/187 md.)
31/12/2009 tarihinden önce
belediye haline dönüşmek veya başka bir belediyenin sınırlarına dâhil olmak
suretiyle tüzel kişiliğini kaybeden köylerde, kendilerine bu Kanunun ek 13 üncü
maddesine göre taşınmaz satışı yapılan hak sahipleri hakkında satış bedelinin
ödenmesi kaydıyla ek 13 üncü maddede öngörülen diğer şartlar uygulanmaz. Bu
maddenin yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla henüz kesinleşmemiş davalarda da bu
madde hükümleri uygulanır.
Geçici Madde 2 –
(Ek: 4/7/2012-6353/67 md.)
Bu maddeyi düzenleyen Kanun ile ek 16 ncımaddede
yapılan değişiklik sonucu anılan madde kapsamına girenlerden müracaat edenler,
bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihi takip eden ay başından itibaren anılan
madde hükümlerinden yararlandırılır. Ancak bu maddenin yürürlüğe girdiği
tarihten önceki dönem için herhangi bir ödeme yapılmaz.
27/5/2007 tarihli ve 5673 sayılı Köy Kanununda
ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunun yürürlüğe girdiği
tarihten önce geçici köy koruculuğu yapanlardan ek 16 ncıve ek 17 nci maddelerde
yer alan şartları taşıyanlara yazılı müracaatları üzerine bu maddenin yürürlüğe
girdiği tarihi takip eden ay başından itibaren bu madde hükümleri uygulanır.
Ancak geçmiş süreler için herhangi bir ödeme yapılmaz.
Geçici Madde 3 –
(Ek: 31/10/2016-KHK-678/1 md.)
Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihte güvenlik
korucusu olanlardan, bu maddenin yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla;
a) 49 yaşını dolduranların görevleriyle ilişiği
bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren altı ay içinde kesilir ve
bunlara önceden peşin ödenmiş olan ücretin kalan günlere isabet eden tutarı geri
alınmaz.
b) 44 yaşını doldurmuş ancak 50 yaşından gün
almamış ve hizmet süresi onbeş yıl ve üzeri olanlardan bu maddenin yürürlüğe
girdiği tarihten itibaren altı ay içinde başvuruda bulunanların görevleriyle
ilişiği başvuru tarihinden itibaren altı ay içinde kesilir ve bunlara önceden
peşin ödenmiş olan ücretin kalan günlere isabet eden tutarı geri alınmaz.
Birinci fıkra kapsamında ilişiği kesilenlere bu
Kanunun ek 16 ncı maddesinin birinci fıkrası uyarınca aylık bağlanır. Aylık
miktarı hesaplanırken onbeş yıldan daha az hizmeti olanlar için onbeş yıl esas
alınır.
Birinci fıkra kapsamında ilişiği kesilenlerin
yerine aynı yerleşim biriminde görev yapmak üzere öncelikle ve sırasıyla varsa
30 yaşını doldurmamış olmak kaydıyla çocuklarından birisi, yoksa kardeşlerinden
birisi güvenlik korucusu olarak görevlendirilebilir.
Birinci fıkranın (b) bendine göre ilişiği
kesilen güvenlik korucularına, ilişiklerinin kesildiği tarihi takip eden
aybaşından 50 yaşından gün alacakları tarihi takip eden aybaşına kadar olan ay
sayısının, en son aldıkları aylık ücretleri ile ilişiklerinin kesildiği tarihi
takip eden aybaşında bu Kanunun ek 16 ncı maddesi uyarınca bağlanan ilk
aylıkları arasında oluşan farkın yarısı ile çarpımı sonucu bulunacak tutarda
tazminat defaten ödenir. Verilecek tazminat tutarından herhangi bir vergi ve
kesinti yapılmaz.
Geçici Madde 4 – (Ek: 17/4/2017-KHK-690/29
md.)
Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce
güvenlik koruculuğu görevi sona ermiş olanlardan mülga ek 16 ncı veya mülga ek
17 nci madde hükümleri kapsamında aylık bağlanmasına, tazminat veya ölüm yardımı
ödenmesine hak kazananlar hakkında anılan mülga madde hükümlerinin uygulanmasına
devam olunur. Ayrıca, mülga ek 16 ncı madde kapsamında aylık bağlanmasına hak
kazanan güvenlik korucularının vefatı halinde, 5510 sayılı Kanun hükümlerine
göre hak sahiplerine, müracaat tarihini takip eden aybaşından itibaren aylık
bağlanır ve geçmişe dönük herhangi bir ödeme yapılmaz.
Geçici Madde 5-
(Ek: 28/11/2017-7061/4 md.)
Bu Kanunun ek 13 üncü maddesine göre satışı
yapılan taşınmazlara ilişkin olarak anılan maddede belirlenen süre içerisinde
binalarını yapmayan ya da taksitlerini ödemeyen hak sahipleri ile 31/12/2020
tarihinden önce süreleri dolacak olan hak sahiplerine binalarını yapmaları veya
taksitlerini ödemeleri amacıyla 31/12/2020 tarihine kadar ek süre verilir. Ancak
bu süre içerisinde de hak sahiplerince bina yapılmaması veya taksitlerin
ödenmemesi durumunda, bu taşınmazlar köy tüzel kişiliği adına, tüzel kişiliğini
kaybeden köylerde ise ilgili belediye adına resen tapuda tescil edilir.
Madde 96 – İşbu kanunun
hükümleri neşir ve ilanı tarihinden başlar.
Madde 97 –
İşbu kanunun hükümlerini yaptırmağa Dahiliye ve Adliye Vekilleri memurdur.
18/3/1924 TARİHLİ VE 442 SAYILI ANA KANUNA
İŞLENEMEYEN HÜKÜMLER :
1- 27/5/2007
tarihli ve 5673 sayılı Kanunun Geçici Maddesi:
GEÇİCİ MADDE 1 – Bu Kanunun
yürürlüğe girdiği tarihte;
a) Görevde bulunan geçici köy
korucularının görevlerine, 18/3/1924 tarihli ve 442 sayılı Köy Kanununun bu
Kanunla değişik 74 üncü maddesine göre belirlenen sayı sınırlandırması nedeniyle
son verilemez.
b) Görevde bulunan ve 55 yaşını
doldurmaları nedeniyle ilişikleri kesilecek olan geçici köy korucularından,
geçici köy korucusu olarak 10 ila 15 yıl arasında hizmeti bulunanlara
1/10/2013-31/12/2013 tarihleri arasındaki dönemde 8.500, 1/1/2014 tarihinden
itibaren 9.189 gösterge rakamı esas alınarak 442 sayılı Köy Kanununun ek 16 ncı
maddesi hükümlerine göre aylık bağlanır. 55 yaşını doldurmuş geçici köy
korucularından 10 yıldan az hizmeti olanlar ise istekleri halinde 10 hizmet
yılını tamamlayıncaya kadar görevlerinde bırakılırlar ve bunlar hakkında da aynı
hükümler uygulanır. 55 yaşını doldurmuş geçici köy korucularından 10 yıldan az
hizmeti olup da çalışmak istemeyenler hakkında ise 442 sayılı Köy Kanununun ek
17 nci maddesi hükümleri uygulanır.(1)
c) Görevde bulunan ve 55 yaşını
doldurmamış olan geçici köy korucuları istekleri halinde 55 yaşını dolduruncaya
kadar görevlerinde bırakılırlar. Bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihte 55 yaşını
doldurmamış olanlardan, 55 yaşını doldurdukları tarih itibarıyla 10 yıldan az
hizmeti olanlar, 10 hizmet yılını tamamlayıncaya kadar görevlerine devam
edebilirler ve bunlar hakkında da (b) bendi hükümleri uygulanır.
(b) ve (c) bendi hükümlerinde
belirtilen şartları taşımaları nedeniyle 442 sayılı Köy Kanununun ek 16 ncı
maddesi hükümlerine göre aylık bağlananlara 442 sayılı Köy Kanununun ek 17 nci
maddesine göre tazminat ödenmez.
Yukarıda belirtilen hükümlerin
uygulanması, 442 sayılı Köy Kanununun bu Kanunla değişik 74 üncü maddesine göre
görevlendirmeyi gerektiren hallerin ortadan kalkması durumunda veya idarî
zaruret hallerinde, görevlendirmeye ilişkin aynı usûl uygulanmak suretiyle,
geçici köy korucusu olarak yapılan görevlendirmelere son verilebilmesine engel
teşkil etmez.
__________
(1) 26/2/2014 tarihli ve 6527 sayılı Kanunun
19 uncu maddesiyle, bu bentte yer alan
“5.000” ibaresi
“1/10/2013-31/12/2013 tarihleri arasındaki dönemde 8.500, 1/1/2014 tarihinden
itibaren 9.189” şeklinde değiştirilmiştir.
442 SAYILI KANUNA EK VE DEĞİŞİKLİK GETİREN
MEVZUATIN
YÜRÜRLÜĞE GİRİŞ TARİHLERİNİ GÖSTERİR LİSTE
|
Değiştiren Kanunun/KHK’nin
Numarası |
442 sayılı Kanunun değişen veya
iptal edilen maddeleri |
Yürürlüğe Giriş Tarihi |
|
684 |
– |
2/12/1925 |
|
1256 |
– |
1/5/1928 |
|
2329 |
– |
28/10/1933 |
|
2491 |
– |
6/6/1934 |
|
3664 |
– |
11/7/1939 |
|
4081 |
– |
10/7/1941 |
|
4114 |
– |
25/9/1941 |
|
5672 |
– |
12/7/1950 |
|
5998 |
– |
13/1/1953 |
|
6169 |
– |
24/7/1953 |
|
6250 |
– |
19/2/1954 |
|
6835 |
– |
10/9/1956 |
|
7165 |
– |
25/11/1958 |
|
7366 |
– |
29/7/1959 |
|
286 |
– |
26/7/1963 |
|
906 |
– |
15/7/1967 |
|
1252 |
– |
22/4/1970 |
|
2108 |
– |
10/9/1977 |
|
2972 |
– |
18/1/1984 |
|
3029 |
– |
28/6/1984 |
|
3175 |
– |
4/4/1985 |
|
Değiştiren Kanunun/KHK’nin
Numarası |
442 sayılı Kanunun değişen veya
iptal edilen maddeleri |
Yürürlüğe Giriş Tarihi |
|
3278 |
– |
6/5/1986 |
|
3367 |
– |
26/5/1987 |
|
KHK/336 |
– |
5/8/1988 |
|
4342 |
– |
28/2/1998 |
|
4916 |
– |
19/7/2003 |
|
5178 |
Ek Madde 12 |
8/6/2004 |
|
5443 |
Madde 74 |
3/1/2006 |
|
5673 |
Madde 74, Ek Madde 16, Ek Madde 17,
Ek Madde 18, İşlenemeyen Hüküm |
2/6/2007 |
|
6111 |
Geçici Madde 1 |
25/2/2011 |
|
6353 |
Ek Madde 16, Geçici Madde 2 |
12/7/2012 |
|
6462 |
74, Ek Madde 16, Ek Madde 17 |
3/5/2013 |
|
6495 |
Ek Madde 17 |
2/8/2013 |
|
Ek Madde 16 |
1/10/2013 |
|
6527 |
İşlenemeyen Hüküm |
1/10/2013 tarihinden geçerli olmak
üzere yayımı tarihinde
(1/3/2014) |
|
KHK/674 |
74 |
1/9/2016 |
|
KHK/676 |
74, Ek Madde 16, Ek Madde 17, Ek
Madde 18, Ek Madde 19 |
29/10/2016 |
|
KHK/678 |
Geçici Madde 3 |
22/11/2016 |
|
6758 |
74 |
24/11/2016 |
|
KHK/680 |
74 |
6/1/2017 |
|
KHK/690 |
74, Ek Madde 16, Ek Madde 17, Geçici
Madde 4 |
29/4/2017 |
|
KHK/694 |
74 |
25/8/2017 |
|
7061 |
Geçici Madde 5 |
5/12/2017 |